İSG REHBERİ · GÜVENLİK TALİMATLARI

Kimyasal madde kullanım ve depolama talimatı

Kimyasallar zehirlenme, yanık, yangın ve meslek hastalığı riski taşır. Her kimyasal için güvenlik bilgi formu (GBF/SDS) bulunmalı ve kullanım bu forma göre yapılmalıdır.

Son güncelleme: 1 Kasım 2026 · 5 dk okuma · Hazırlayan: DODA Yazılım

Bu yazıda

Amaç ve kapsam

Bu talimat, kimyasal maddelerin depolanması, taşınması, hazırlanması ve kullanılması sırasında iş kazalarını ve meslek hastalıklarını önlemek için uyulacak kuralları belirler. İşyerindeki bu işi yapan tüm çalışanlar ile alt işveren çalışanlarını kapsar. Aşağıdaki maddeler genel bir örnektir; ekipmanın üretici kılavuzuna ve işyerinin risk değerlendirmesine göre uyarlanmalı, işveren tarafından onaylanarak çalışanlara tebliğ edilmelidir.

İşe başlamadan önce

  • Kullanacağınız kimyasalın güvenlik bilgi formunu okuyun; tehlikeleri, KKD'yi ve ilk yardım bilgisini öğrenin.
  • Kabın etiketini ve tehlike piktogramlarını kontrol edin; etiketsiz kaptaki maddeyi kullanmayın.
  • Havalandırmanın çalıştığından, göz duşu ve acil duşun erişilebilir olduğundan emin olun.
  • Döküntü kiti ve uygun yangın söndürücünün yerini bilin.

Çalışma sırasında

  • Yalnız ihtiyaç kadar kimyasal alın; kapları kullanım dışında kapalı tutun.
  • Karıştırma ve seyreltmeyi talimata göre yapın; asitlerde kural asit suya eklenir, su aside eklenmez.
  • Buhar oluşturan işlemleri çeker ocakta veya yerel emiş altında yapın.
  • Kimyasalları başka kaplara aktarırken yeni kabı da etiketleyin.

Kesinlikle yapılmaması gerekenler

  • Kimyasalları içecek şişesi gibi gıda kaplarına koymayın.
  • Çalışma alanında yemek yemeyin, içmeyin, sigara içmeyin.
  • Uyumsuz kimyasalları (ör. asit-baz, oksitleyici-yanıcı) yan yana depolamayın.
  • Kimyasalları koklayarak veya tadarak tanımlamaya çalışmayın; lavaboya dökerek bertaraf etmeyin.

İş bitiminde

  • Kapları sıkıca kapatıp uyumluluk sınıfına göre ayrılmış, havalandırılan, taşmaya karşı havuzlu depoya kaldırın.
  • Atık kimyasalları ve kontamine malzemeyi etiketli atık kaplarında toplayın.
  • Ellerinizi yıkayın; kirlenen KKD'yi uygun şekilde temizleyin veya bertaraf edin.

Acil durumda

  • Göze sıçramada gözü en az 15 dakika bol suyla yıkayın ve sağlık birimine başvurun.
  • Cilde temas halinde kirlenen giysiyi çıkarın, bölgeyi bol suyla yıkayın.
  • Döküntüde alanı boşaltın, havalandırın, döküntü kitiyle KKD giyerek kontrol altına alın; büyük döküntüde acil durum ekibine haber verin.
  • Zehirlenmede 112 ve Ulusal Zehir Danışma Merkezi (114) aranır; güvenlik bilgi formu sağlık ekibine verilir.

Kişisel koruyucu donanım

Güvenlik bilgi formunda belirtilen KKD: kimyasala dayanıklı eldiven, koruyucu gözlük veya yüz siperi, kimyasal önlük; buhar ve toz riskinde uygun filtreli solunum koruyucu.

Talimatı işyerinize uyarlayın

Asistan İSG'nin Talimat Yazarı modülü, bu talimatı firmanızın makinesine, çalışma düzenine ve risklerine göre dakikalar içinde hazırlar; Word olarak indirip onaya sunabilirsiniz. Aynı konu için KKD tablosu ve uyarı levhaları da hazırlanır.

Kaynaklar

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; mevzuat değişebilir. Uygulamadan önce ilgili mevzuatın güncel resmî metnini kontrol edin.

KISA YANITLAR

Sık sorulan sorular.

14 gün ücretsiz deneyin ↗
Güvenlik bilgi formu nedir?

Kimyasalın tehlikelerini, güvenli kullanımını, KKD'yi, depolama ve acil durum bilgilerini içeren belgedir; her kimyasal için bulunmalıdır.

Uyumsuz kimyasallar nasıl ayrılır?

Güvenlik bilgi formundaki depolama bilgisine göre; asit ve bazlar, oksitleyiciler ve yanıcılar ayrı dolaplarda veya bölmelerde tutulur.

Kimyasal atık nasıl bertaraf edilir?

Etiketli atık kaplarında toplanıp lisanslı atık firmasına verilir; lavaboya dökülmez.

ASİSTAN İSG MODÜLLERİ

Bu konuda Asistan İSG.

İSG REHBERİ

Diğer rehber yazıları.

ASİSTAN İSG · 14 GÜN ÜCRETSİZ

Bir İSG dosyasını yaklaşık 40 dakikada hazırlayın.

Saha denetim raporu ve risk değerlendirme raporu fotoğraflarınızdan dakikalar içinde hazırlanır; siz yalnız kontrol eder, onaylarsınız. Kredi kartı gerekmez: 14 gün ve 10 analiz birimiyle ücretsiz deneyin.