Amaç ve kapsam
Bu talimat, forklift ile yük kaldırma, taşıma ve istifleme sırasında iş kazalarını ve meslek hastalıklarını önlemek için uyulacak kuralları belirler. İşyerindeki bu işi yapan tüm çalışanlar ile alt işveren çalışanlarını kapsar. Aşağıdaki maddeler genel bir örnektir; ekipmanın üretici kılavuzuna ve işyerinin risk değerlendirmesine göre uyarlanmalı, işveren tarafından onaylanarak çalışanlara tebliğ edilmelidir.
Forklifti yalnız bu iş için eğitim almış, yetkilendirilmiş ve gerekli belgeye sahip operatörler kullanır. Forklift, kaldırma ekipmanı olarak yetkili kişilerce en az yılda bir periyodik kontrolden geçirilir.
İşe başlamadan önce
- Günlük kontrol listesiyle frenleri, direksiyonu, kornayı, ışıkları, geri vites ikazını, lastikleri, çatalları, zincirleri ve hidrolik kaçaklarını kontrol edin.
- Emniyet kemerinin ve operatör koruma kabininin sağlam olduğundan emin olun.
- Akü/yakıt seviyesini kontrol edin; arızalı forklifti kullanmayın, etiketleyip sorumluya bildirin.
- Çalışma alanındaki zemini, rampaları, yükseklik sınırlarını ve yaya yollarını gözden geçirin.
Çalışma sırasında
- Emniyet kemerini takın; kabinden kol, bacak veya baş çıkarmayın.
- Yükü çatallara ortalayın, direği hafif geriye yatırın ve yükü yerden en az yükseklikte taşıyın.
- Etiketindeki kaldırma kapasitesini ve yük merkezini aşmayın.
- Yükün görüşü kapattığı durumlarda geri geri gidin veya yönlendirici kullanın.
- Rampalarda yük yokuş yukarı tarafta olacak şekilde ilerleyin; rampada dönüş yapmayın.
- Kavşak, kapı ve köşelerde yavaşlayın, korna çalın; işyerinin hız sınırına uyun.
- Yayalara yol verin; yaya ve forklift yollarının ayrımına uyun.
Kesinlikle yapılmaması gerekenler
- Çatallar üzerinde veya forkliftte yolcu taşımayın; insanı çatalla kaldırmayın.
- Kaldırılmış yükün altında kimsenin durmasına izin vermeyin.
- Yük havadayken ani fren, dönüş veya hızlanma yapmayın.
- Forklifti kontak anahtarı üzerinde, motor çalışır hâlde bırakmayın.
- Yetkisiz kişilerin forklift kullanmasına izin vermeyin.
İş bitiminde
- Forklifti belirlenen park alanına bırakın; çatalları yere indirin, el frenini çekin, kontağı kapatıp anahtarı alın.
- Akülü forkliftleri havalandırılan şarj alanında, sigara ve kıvılcımdan uzakta şarj edin.
- Yakıt ikmalini motor kapalıyken, belirlenen yerde yapın.
- Tespit ettiğiniz arızaları kayıt altına alıp sorumluya bildirin.
Acil durumda
- Devrilme anında araçtan atlamayın; direksiyonu sıkıca tutun, ayaklarınızı sabitleyin ve devrilme yönünün tersine eğilin.
- Yangında yakındaki uygun yangın söndürücüyü kullanın; söndüremiyorsanız alanı boşaltıp acil durum ekibine haber verin.
- Kaza veya ramak kalayı derhal amirinize ve iş güvenliği uzmanına bildirin.
Kişisel koruyucu donanım
Koruyucu burunlu iş ayakkabısı ve yüksek görünürlüklü yelek kullanın. Yük ve ortama göre baret ve eldiven gerekebilir; açık alanda veya gürültülü ortamda ek KKD için risk değerlendirmesine bakın.
Talimatı işyerinize uyarlayın
Asistan İSG'nin Talimat Yazarı modülü, bu talimatı firmanızın makinesine, çalışma düzenine ve risklerine göre dakikalar içinde hazırlar; Word olarak indirip onaya sunabilirsiniz. Aynı konu için KKD tablosu ve uyarı levhaları da hazırlanır.
Kaynaklar
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; mevzuat değişebilir. Uygulamadan önce ilgili mevzuatın güncel resmî metnini kontrol edin.